Γκονγκ, η Αλλόκοσμη Ηχώ της Σοφίας του Θεού

Η ψυχοθεραπευτική διάσταση της φύσης του μουσικού οργάνου γκονγκ θεωρείτο από τους αρχαίους Έλληνες ως θεόσταλτο δώρο και θεϊκή διδασκαλία.

1212

Γκονγκ, η Αλλόκοσμη Ηχώ της Σοφίας του ΘεούΘα μπορούσαμε σημειολογικά να ονομάσουμε την παράσταση αυτή «Σοφία ορθή επί του σταυρού με Παλλάδιον παρά πόδας». Παράσταση θεάς Παλλάδας Αθηνάς διδάσκουσας με «τρίπτυχο και γραφίδα» από ερυθρόμορφο Παναθηναϊκό κρατήρα, 480 π.Χ., Μουσείο Μονάχου. Φωτογραφία από το Σταθμό Μετρό Αιγάλεω. Συνάγεται εύληπτα από την καθαρά μη πολεμική σκηνή ότι η θεά είτε μιλά για το αντικείμενο που εκθέτει στα πόδια της ή το ίδιο το αντικείμενο τη βοηθά στη διδασκαλία της. Το αντικείμενο φαίνεται ως λεκανόσχημο γκονγκ διαμέτρου κοντά στο ένα μέτρο με κεντρική κάθετη ράβδωση που οδηγεί εννέα έως δέκα τονικούς ομφαλούς ή κάποιο άλλο είδος μηχανισμού μεταφοράς της διέγερσης από τη φωνή του ομιλητή. Η μελέτη της γωνίας στήριξης του γκονγκ στα πόδια της Παλλάδας υποδυκνείει ότι στέκονται μαζί πάνω σε ξύλινο βάθρο, όπως κάνει συχνά και σήμερα ένας ομιλητής. Το βάθρο λειτουργεί ενισχυτικά στην αντήχηση πέρα από ο,τιδήποτε άλλο μπορεί να κρύβει από κάτω το οποίο θα μπορούσε να παράγει ήχο που πολλαπλασιαζόταν και άλλαζε από το γκονγκ, έτσι παραδείγματος χάριν τα ρυθμικά χτυπήματα μιας ιέρειας πάνω στο βάθρο ενδεχομένως θα αντηχούσαν ως υπόκωφοι κεραυνοί που οδηγούσαν σε εκστατική κατάσταση τους πιστούς.  Γνωρίζουμε τη χρήση των γκονγκ ως αντηχεία από την αρχαιότητα, είναι το αρχαίο φυσικό ισοδύναμο του σημερινού συνδυασμού μικροφώνου και ηχείου, που πολλαπλασίαζε μαγικά τη δύναμη της φωνής και προσέδιδε την αλλόκοσμη χροιά – ενίσχυση και παραμόρφωση του ήχου το ονομάζουμε σήμερα – δίνοντας το βάθος, τη χροιά και την ηχώ που έχει μια θεϊκή και ενίοτε βροντερή φωνή, καθώς αυτή τη φωνή πίστευαν ότι άκουγαν οι αρχαίοι πρόγονοί μας από τα ηχητικά μεταλλικά ιερά σκεύη τους, τρίποδες – λέβητες γκονγκ και γκονγκ-ασπίδες στα μεγάλα «ηχομαντεία» τολμάμε να πούμε της αρχαίας Ελλάδας, όπου αναζητούσαν οι άνθρωποι καθοδήγηση, προστασία, ελπίδα και σοφία από τους θεούς τους.

Ο Απόλλωνας ταξιδεύει πετώντας πάνω από τον Ωκεανό στην Υπερβορεία παίζοντας μουσική καθισμένος σε έναν αντηχητικό τρίποδα γκονγκ – Όλη η σκηνή είναι γεμάτη ήχους και αισθήσεις που προσομοιάζουν οι εμπειρίες γκονγκ, αέρας, θάλασσα, δελφίνια, πτήση σε ιδανικό κόσμο. Θα μπορούσε κάλλιστα να είναι η διαφημιστική αφίσα της εποχής για τη θεϊκή μουσική των τριπόδων του Απόλλωνα, καθώς λεγόταν ότι έπαιζαν τη Μουσική των Σφαιρών και μιλούσε ο ίδιος ο θεός μέσα από τους τρίποδες του Μαντείου.

Θα πρέπει να τονίσουμε τη λεπτομέρεια που παρατηρούμε στο κύρτωμα της λεκάνης που ομοιάζει ξεκάθαρα με ρύγχος δελφινιού, και δε θα πρέπει να ξεχάσουμε το μύθο του ομιλούντος δελφινιού που οδήγησε στη δημιουργία του Μαντείου των Δελφών, εξ’ ου και η ονομασία Δελφοί. Έτσι έχουμε μια δεύτερη ένδειξη κατασκευαστικής έμπνευσης για τα γκονγκ πέρα από τον ήχο των περιστεριών στη Δωδώνη, τον ήχο των δελφινιών που σχετίζεται με τα γκονγκ τρίποδες και τους Δελφούς, το άλλο σημαντικό μαντείο της αρχαίας Ελλάδας.

Για πολλοστή φορά συναντάμε τον ισοσκελή σταυρό στην έρευνά μας για τα γκονγκ, από τα χρόνια της αυγής της θρησκείας στην Κρήτη, δε θα πρέπει να παραβλέψουμε το νόημα που προσδίδει αυτός στην παράσταση, που αφορά ένα ιερό λειτουργικό ψυχοθεραπευτικό εργαλείο. Ακόμη και σήμερα ο ισοσκελής σταυρός βρίσκεται ως σύμβολο παντού στα φαρμακεία.

Διαφαίνεται πλέον από το σύνολο της αρχαιολογικής ιστορικής έρευνας ότι η ψυχοθεραπευτική διάσταση της φύσης του μουσικού οργάνου γκονγκ θεωρείτο από τους αρχαίους Έλληνες ως θεόσταλτο δώρο και θεϊκή διδασκαλία. Ακολουθώντας την παράδοση μέσα από την εμπειρική παρατήρηση και την επιστήμη της φύσης μπορούμε να πούμε με μαθηματική βεβαιότητα ότι το γκονγκ είναι η «Αλλόκοσμη Ηχώ της Σοφίας του Θεού».